ఏసీలు ఎందుకు పేలుతాయి? ఎలాంటి జాగ్రత్తలు తీసుకోవాలి?

ఢిల్లీలో మాజీ ఐఏఎస్ అధికారి ధనేంద్ర కుమార్ నివాసంలో ఏసీ పేలి మృతి చెందిన ఘటన దేశవ్యాప్తంగా కలకలం రేపింది. ఎండ తీవ్రత రికార్డు స్థాయిలో పెరుగుతున్న ప్రస్తుత తరుణంలో ఇళ్లలో ఎయిర్ కండిషనర్ల వాడకం పెరిగింది. అయితే సరైన నిర్వహణ లేకపోవడం, విద్యుత్ సరఫరాలో లోపాల వల్ల ఇవి ప్రాణాంతక బాంబులుగా మారుతున్నాయని నిపుణులు హెచ్చరిస్తున్నారు.

ఏసీలు ఎందుకు పేలుతాయి?
కంప్రెషర్‌పై తీవ్ర ఒత్తిడి: ఎండలు ఎక్కువగా ఉన్నప్పుడు ఏసీలను గంటల తరబడి నిరంతరాయంగా ఆన్ చేసి ఉంచితే దానికి గుండె లాంటి ‘కంప్రెషర్’ తీవ్రంగా వేడెక్కుతుంది. దానికి తగినంత విరామం ఇవ్వకపోతే అంతర్గత ఉష్ణోగ్రత పెరిగి పేలుళ్లకు దారితీస్తుంది.

షార్ట్ సర్క్యూట్: ఎక్కువ సమయం కరెంట్ ప్రవహించడం వల్ల లోపలి వైర్లు కరిగిపోయి షార్ట్ సర్క్యూట్ అవుతుంది. సాధారణంగా ఇలాంటప్పుడు ఎంసీబీ ట్రిప్ అవ్వాలి. కానీ అది పాడైతే రక్షణ వ్యవస్థ విఫలమై మంటలు అంటుకుంటాయి.

వోల్టేజ్ హెచ్చుతగ్గులు: వేసవిలో విద్యుత్ వినియోగం పెరిగి వోల్టేజ్ ఒక్కసారిగా పెరగడం లేదా తగ్గడం వల్ల కంప్రెషర్లు దెబ్బతింటాయి. ఇన్వర్టర్ ఏసీలు లేదా స్టెబిలైజర్లు వాడకపోతే ఈ ముప్పు మరీ ఎక్కువ.

గ్యాస్ లీకేజీ, ఫిల్టర్లలో ధూళి: ఏసీ పైపుల నుంచి కూలింగ్ గ్యాస్ లీకైనా లేదా ఎయిర్ ఫిల్టర్లలో దుమ్ము పేరుకుపోయినా గాలి సరిగా ఆడదు. దీనివల్ల గదిని చల్లబర్చడానికి మెషీన్‌ సాధారణం కంటే ఎక్కువ శ్రమించాల్సి వస్తుంది. ఆ ఒత్తిడికి అంతర్గత భాగాలు వేడెక్కి కాలిపోతాయి.

ప్రమాదాన్ని గుర్తించడం ఎలా?
ఏసీలు ఒక్కసారిగా పేలిపోవు. ప్రమాదానికి ముందు కొన్ని సంకేతాలను గమనించొచ్చు. ఏసీ నుంచి అసాధారణ శబ్దాలు రావడం, పదే పదే ఆన్-ఆఫ్ అవడం, గది సరిగా చల్లబడకపోవడం, ఏసీ నుంచి మాడిన వాసన లేదా పొగ రావడం వంటివి జరిగితే అస్సలు నిర్లక్ష్యం చేయొద్దు. వెంటనే ఏసీని ఆపేసి టెక్నీషియన్ ద్వారా తనిఖీ చేయించాలి.

రక్షణ చర్యలు

• ఏసీలను రోజంతా నిరంతరాయంగా వాడకుండా మధ్యలో కాసేపు బ్రేక్ ఇవ్వాలి. స్మార్ట్ టైమర్లను వాడుకోవడం మంచిది.
• గది ఉష్ణోగ్రతను ఎప్పుడూ 24 నుంచి 26 డిగ్రీల సెల్సియస్ మధ్యే ఉంచాలి. దీనివల్ల కంప్రెషర్‌పై ఒత్తిడి తగ్గుతుంది.
• ఏసీ ఫిల్టర్లను క్రమం తప్పకుండా శుభ్రం చేయాలి. అలాగే ఔట్‌డోర్ యూనిట్ చుట్టూ ఎలాంటి సామాన్లు లేకుండా గాలి ఆడేలా చూసుకోవాలి.
• కేవలం గుర్తింపు పొందిన టెక్నీషియన్ల ద్వారానే ఏసీ సర్వీసింగ్, వైరింగ్ కనెక్షన్ల తనిఖీలు చేయించుకోవాలి.